Geloof

Misschien denk je dat alleen dingen bestaan die je in de wereld kunt zien. Op het eerste gezicht lijkt het of God niet in de wereld aanwezig is.

Maar als je anders kijkt, dan zou je kunnen gaan zien dat die hele wereld, met al zijn pracht en oneindig knappe en ingewikkelde structuren van levenloze dingen, planten, dieren en mensen de wijsheid en het inzicht van haar Maker weerspiegelt. Hoe zou een schilderij kunnen ontstaan zonder schilder? Hoe zou deze schepping kunnen ontstaan en bestaan zonder de creatieve kracht van haar Schepper?

Waarom zouden alleen dingen bestaan die je met je ogen kunt zien of met instrumenten kunt waarnemen? Iets kan toch best bestaan ook al kun je het niet zien? De vraag is dan natuurlijk hoe je er dan iets over zou kunnen weten. SinaïHeel veel mensen hebben God horen spreken en ze hebben zijn daden gezien. In de bijbel staan die belevenissen opgeschreven. Als je dat leest, dan merk je dat die mensen beschreven wat ze zelf meemaakten, ze waren er zelf bij! Ze schreven niet op wat ze over God dachten of wat ze geloofden, maar wat ze waarnamen. De bijbel staat er vol van. Een voorbeeld daarvan is: de geschiedenis waarbij God spreekt vanaf de berg de Sinaï (Exodus 20).

Maar God sprak en greep in, alleen wanneer Hij het wilde en op een manier zoals Hij het wilde. Hij laat Zich niet lenen voor menselijke experimenten. Hij laat Zich niet oproepen en is niet op commando beschikbaar. Er zijn verschillende voorbeelden van het feit dat het niet werkt, juist als je probeert God op te roepen, bijvoorbeeld bij de geschiedenis van Hofni en Pinehas (1 Samuel 4) en de geschiedenis van Elia op de Karmel (1 Koningen 18).

God heeft zelfs gezegd dat geen mens in staat is Hem te zien, bijvoorbeeld in 1 Timotheus 6,16 en bij het antwoord van God op een vraag van Mozes of hij Hem mocht zien (Exodus 33,18-20). Je kunt God niet zien omdat Hij geen onderdeel van zijn eigen schepsel is. Hij is immers de schepper van deze wereld.

Als je vindt dat God alleen maar bestaat als dat met natuurwetenschappelijke methoden aantoonbaar is en 'bewezen' kan worden, dan eis je dus eigenlijk dat een schilder op zijn eigen schilderij zou moeten staan! Je zoekt God dan op een plaats waar Hij niet is.
Bovendien verwacht je dan dat God Zich op jou commando leent voor jouw experimenten. Dat zou alleen maar kunnen als God aan jou ondergeschikt is en dat is Hij nu net niet.
God is dus wel waarneembaar, maar alleen op een moment en op een manier die Hij zelf uitkiest.

Wat is geloof eigenlijk?

Als je iets gelooft, dan weet je het zeker, of juist niet?
VertrouwenAls je van iets zegt: ik geloof dat het waar is, dan bedoel je meestal dat je het niet zeker weet. Je vermoedt dat het waar is. Of je neemt aan dat het waar is, maar op grond waarvan?
Hoe zeker is het geloof en hoe zeker is een gelovige?
Als iemand beweert dat iets waar is, en je zegt: ik geloof je, dan bedoel je dat je die persoon betrouwbaar vindt en dat je op grond van zijn betrouwbaarheid aanneemt dat het waar is. Hoe betrouwbaarder de persoon, hoe zekerder je kunt zijn. Geloven in God gaat daarom niet over de betrouwbaarheid van een mens of van een menselijke bewering, maar over de betrouwbaarheid van God.
Geloven is dus: er (door Gods Geest) van overtuigd zijn dat God via de bijbel tot ons spreekt en belijden dat Hij betrouwbaar is. Die betrouwbaarheid spreekt dan vanzelf: wie overtuigd is dat God Zelf in de bijbel spreekt, zal tegenover God niet durven betwijfelen of Hij wel betrouwbaar is. Dat zou aantasting van Zijn Goddelijk gezag zijn.
Daarom wordt het geloof omschreven als: zeker weten (God zelf heeft je overtuigd) en vast vertrouwen (vertrouwen op die betrouwbare God) - vergelijk Hebreen 11:1 en Heidelbergse Catechismus, vraag en antwoord 21.
Toch zijn gelovigen niet altijd zo zeker van hun zaak. Dat komt doordat alle mensen, sinds de zondeval (zie elders), egoïstisch zijn en zich voor God afsluiten. Onze gebreken veroorzaken dus twijfel, maar naarmate je 'vaster' gelooft ben je ook veel meer overtuigd en weet je het zeker.

Is God een bedenksel?

Misschien denk je dat God een bedenksel van mensen is. Bijvoorbeeld bedacht om onze religieuze behoeften te bevredigen. 
Als God een bedenksel van mensen zou zijn, als Hij eigenlijk een theorie is, dan kan iedereen zijn eigen idee over God hebben en wie zou dan in staat zijn uit te maken welke theorie beter is dan de andere. Zo'n theorie over God valt immers niet te bewijzen.  
Je zou gelijk hebben dat je daar niet in gelooft. Maar de vraag is hoe je er bij komt dat God een bedenksel van mensen zou zijn. Weet je dat wel zeker? Wie heeft dát bedacht? Bedenksel? In de bijbel staat juist het tegenovergestelde, want daarin staat dat het hele volk Israël hoorde dat God zelf zei dat ze geen afbeelding van Hem mochten maken, omdat ze niet zelf mochten bedenken hoe Hij er volgens hen uit zou moeten zien. Er zijn wel veel zelf bedachte 'goden', maar al die zelf bedachte goden zijn 'afgoden', met ander woorden het zijn dwaalsporen.
Dus als je denkt dat God door mensen zelf bedacht is, dan heb je in veel gevallen gelijk, maar niet in alle gevallen! Misschien is je eigen bedenksel over God ook wel zo'n 'zelf bedacht' beeld van God. Daarom moet je serieus nagaan of je kunt vinden hoe God Zichzelf bekend heeft gemaakt, zonder dat mensen het initiatief namen.

Hogere macht of persoon?

Je kunt ook denken dat God een abstractie is, niet een persoon maar een macht. 
Als God een onpersoonlijke macht is, dan kan Hij geen wil hebben, of een bedoeling. Ook kan Hij dan geen hart hebben voor mensen. 
Zo'n God is niet iemand die regeert, maar die is een automaat, een natuurwet of zo, waaraan niet te ontkomen valt. 
Met zo'n God hoef je geen rekening te houden, want die ziet niets, hoort niets en doet dus ook niets. 
Maar...., er bestaat een God die hart voor je heeft. 
Er bestaat een onzichtbare werkelijkheid waar je achter kunt komen. 
Hoe weet jij wie God is en of jou ideeën over God kloppen met de realiteit? 
God is geen theorie. Hij is een persoon die Zich bekend gemaakt heeft aan heel veel mensen door de eeuwen heen. Ze hebben Hem gehoord en zijn daden gezien. En dat het zijn daden waren heeft Hij bewezen door ze van tevoren aan te kondigen en door dingen te doen die volgens ons niet kunnen. 
Het verslag van die ervaringen en van wat God over Zichzelf bekend gemaakt heeft staat in de bijbel.

Is God een ervaring?

Misschien meen je dat God 'iets' is dat je moet ervaren. Als je iets ervaart, dan is dat heel persoonlijk. Ieders Godservaring kan verschillend zijn en zo'n ervaring ligt erg gevoelig. Wie heeft het recht om zo'n ervaring van een ander te beoordelen. Maar ook geldt dat het de vraag is waar iemand het recht vandaan haalt te beweren dat zijn eigen ervaring of het godsbeeld dat daardoor ontstaat ook voor een ander bepalend is.
Als je God uit een persoonlijke ervaring zou moeten kennen, dan zou dat een persoonlijke God zijn die voor een ander niet dezelfde is.
Heeft toch niet iedereen zijn eigen (idee over) God? Moeten we daar maar liever niet afblijven? 
Maar als er één God is, en als wij Hem kunnen kennen, dan moet dat een gemeenschappelijke ervaring zijn. Dan is er niet maar één getuige, maar dan zijn er veel getuigen. En dat is nu juist wat je in de bijbel kunt lezen. 
Daarin staat niet wat in de mensen zelf opkwam, maar daarin staat beschreven wat de mensen overkwam. Een duidelijk voorbeeld daarvan is de geschiedenis van Paulus. Toen hij de Christenen wilde uitroeien werd hij door God tot de orde geroepen. Hij beschrijft het zelf (Handelingen 9 en 22)!
Met privé ervaringen moet je erg voorzichtig zijn. Ze moeten altijd in overeenstemming zijn met alle (bijbelse) getuigen, lees maar in Galaten 1.

Is God ver weg?

Misschien is God voor jouw gevoel erg ver weg, terwijl Hij toch als je vader of je vriend zou moeten zijn. 
Nu is er een groot verschil tussen een vriendje dichtbij en een machtige vriend die je zo om hulp kunt vragen. Een vriendje is dichtbij, knus, maar meestal heeft hij niet zo veel te vertellen in deze wereld. Maar als je een heel belangrijk persoon als je vriend hebt, zit die misschien niet knus naast je op de bank, maar als de echte nood aan de man komt, dan is zijn macht en invloed van onschatbare betekenis. 
Zo is het nog meer bij God. Hij is groots en indrukwekkend machtig en tegelijk zegt Hij dat Hij een liefdesband heeft met iedereen die in Hem gelooft. Je kunt Hem altijd benaderen door tegen Hem te zeggen wat je op je hart hebt. Hij is God, daarom kan Hij jou altijd horen, zelfs als je in gedachten tegen Hem spreekt (dat heet bidden) en zijn woorden kun je altijd lezen omdat ze in de bijbel staan. Maar je moet het wel met eerbied en ontzag doen. 
Hij is dus hoog verheven boven ons, je kunt er niet bij, maar Hij is tegelijk "onze Vader in de hemel". Dus ver weg en toch dichtbij, maar vooral een machtig helper. 
God zelf heeft dat samengevat toen Hij zei: Ik ben heilig, hoog verheven. Ik ben geen deel van deze wereld maar toch heb ik hart voor je en zal Ik mij als een Vader ontfermen over mijn kinderen.

Zoals wij Hem willen?

Misschien wil je God niet zoals Hij is. Misschien zie je alle ellende in de wereld en zeg je hoe kan ik geloven in een God die dat allemaal toelaat. Als Hij bestaat, dan kan Hij er kennelijk ook niets aan doen. 
Maar is God wel zo? Als je zo denkt, dan maak je een eigen idee over God, een denkbeeld: zo is Hij volgens mij en zo-één moet ik niet. Dan verwerp je niet God zoals Hij is, maar dan gooi je je denkbeeld over God weg. Vergeet niet dat in de bijbel het maken van een beeld van God door Hem zelf verboden werd. God is anders, God is groter dan je denkt. Als je wilt weten wie God is moet je naar Hem zelf luisteren. Je moet beseffen dat niet jij, maar dat Hij God is. In de bijbel staat een geschiedenis over Job die ook gigantisch veel ellende heeft meegemaakt en dan God ter verantwoording dacht te kunnen roepen: Waarom hebt U het niet anders gedaan? 
Maar als God dan zelf verschijnt, dan sterft de grootspraak op zijn lippen (Job 38), terwijl bovendien bleek dat er zonder dat Job het wist wel degelijk een belangrijke bedoeling bestond achter al Jobs lijden, zoals je kunt lezen in Job 1. 
Uit de bijbel blijkt dat God andere dingen belangrijk vindt dan wij meestal vinden. Voor Hem is het allerbelangrijkste dat we volmaakt zouden moeten zijn in liefde geven, in eerlijk en oprecht leven, in trouw zijn, vergevingsgezind, vriendelijk, enz. En niet geld, genot en onze eigen ik zijn niet van belang, dat zijn alleen maar hulpmiddelen om het eigenlijke doel te bereiken: aan je doel te beantwoorden.

Is God streng?

Je denkt misschien wel dat de God van de christenen erg streng is. Als je christen bent dan mag je dit niet en dat niet. Die God lijkt onbenaderbaar. 
Nu zijn wij gewend aan het kwaad. Films zonder geweld, moord, bedrog, schijnheilige 'liefde' en zo vind je misschien wel saai. Op ieder mens is altijd wel iets is aan te merken. Niemand is volmaakt. Iedereen denkt toch uiteindelijk in de eerste plaats aan Zichzelf en is dus egoïstisch. 
Maar we moeten ons wel bedenken dat we ons daardoor niet meer kunnen voorstellen hoe een God is die wel volmaakt is. God is volmaakt in het liefhebben, maar Hij is ook volmaakt rechtvaardig. Het gevolg is dat Hij terecht uiterst verontwaardigd is over alle liefdeloosheid, oneerlijkheid, eigenbelang, enz. 
Als je dat goed tot je laat doordringen, dan besef je dat volmaaktheid ook tot volmaakte verontwaardiging leidt! Hij kan het niet hebben als er geen volmaakte liefde heerst. Gelukkig maar, want als God met een beetje kwaad wel kon leven, dan zou dat kwaad straks nog steeds niet uitgeroeid worden. 
Dus streng is niet het goede woord, maar God is volmaakt; daarom duldt Hij het kwaad niet. Wie volmaakt lief heeft en ook volmaakt rechtvaardig is, die wordt hevig verontwaardigd als hij onrecht, bedrog en ander kwaad ervaart. Gods verontwaardiging houdt Hij gelukkig nog in toom dank zij zijn geduld (ofwel zijn 'lankmoedigheid', zoals staat in 2 Petrus 3). Maar als je goed kijkt dan zie je zijn oordeel wel in al de ellende die we zelf over ons halen en hebben gehaald.